بررسی تأثیر رویدادهای استرس‌زای زندگی و تجربه PTSD با میانجی‌گری حمایت اجتماعی و راهبردهای مقابله‌ای بر شدت علائم فیبرومیالژیا

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر رویدادهای استرس‌زای زندگی و تجربه اختلال استرس پس از سانحه بر شدت علائم فیبرومیالژیا با در نظر گرفتن نقش میانجی حمایت اجتماعی و راهبردهای مقابله‌ای بود. این پژوهش به‌صورت مقطعی و از نوع همبستگی انجام شد و جامعه آماری آن شامل بیماران مبتلا به فیبرومیالژیا در شهر اصفهان بود که از میان آن‌ها 1930 نفر به روش سرشماری انتخاب شدند. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه‌های استاندارد شامل رویدادهای استرس‌زای زندگی، PTSD، حمایت اجتماعی و راهبردهای مقابله‌ای جمع‌آوری شد. تحلیل داده‌ها با استفاده از آمار توصیفی، ضریب همبستگی پیرسون و مدل‌سازی معادلات ساختاری در نرم‌افزار AMOS نسخه 26 انجام شد و شاخص‌های برازش مدل مورد ارزیابی قرار گرفتند. نتایج نشان داد که رویدادهای استرس‌زای زندگی، PTSD، سن و جنس اثر مستقیم مثبت و معناداری بر شدت علائم فیبرومیالژیا دارند (P<0.001)، در حالی که وضعیت اقتصادی-اجتماعی اثر منفی معناداری نشان داد (P<0.001). همچنین، راهبرد مقابله‌ای ناسازگار دارای اثر مثبت و راهبرد هیجان‌مدار دارای اثر منفی معنادار بر شدت علائم بودند (P<0.001). حمایت اجتماعی نیز اثر مستقیم و غیرمستقیم منفی و معناداری بر فیبرومیالژیا داشت. مدل معادلات ساختاری از برازش مطلوبی برخوردار بود و نقش میانجی حمایت اجتماعی و راهبردهای مقابله‌ای تأیید شد. یافته‌ها نشان داد که شدت علائم فیبرومیالژیا تحت تأثیر عوامل روان‌شناختی و اجتماعی قرار دارد و حمایت اجتماعی و راهبردهای مقابله‌ای نقش مهمی در تعدیل اثرات استرس و PTSD ایفا می‌کنند؛ بنابراین، مداخلات چندبعدی مبتنی بر کاهش استرس، تقویت حمایت اجتماعی و بهبود سبک‌های مقابله‌ای می‌توانند در مدیریت این اختلال مؤثر باشند.