نشریه علمی روانشناسی سلامت و اختلالات رفتاری 2 پیاپی 7 1403 09 20 Comparison of Schema Therapy and Short-Term Dynamic Psychotherapy on Reducing Depression Symptoms and Perceived Stress in Breast Cancer Patients in Hamedan مقایسه طرحواره‌درمانی و درمان پویشی کوتاه‌مدت بر کاهش نشانگان افسردگی و استرس ادراک‌شده در بیماران مبتلا به سرطان سینه شهر همدان 1 13 FA مهدی ابراهیم خانی دانشجوی دکتری، گروه روانشناسی سلامت، واحد نجف آباد، دانشگاه آزاد اسلامی، نجف آباد، ایران. آیدا ابراهیمی کارشناسی ارشد، گروه روانشناسی بالینی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران. نگین حبیبی کارشناسی ارشد، گروه روانشناسی بالینی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران. شکوفه ایرانپور کارشناسی ارشد، گروه روانشناسی تربیتی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران. زهرا حبيبي دانشجوي کارشناسی ارشد، گروه روانشناسي شخصيت، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. ابوالقاسم یعقوبی استاد، گروه روانشناسی، دانشکده علوم اقتصادی و اجتماعی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. Journal Article 1403 04 27 <p class="ABSTRACT" style="line-height: 150%;">The present study aimed to compare the effectiveness of schema therapy and short-term dynamic psychotherapy in reducing depression symptoms and perceived stress in breast cancer patients. This randomized controlled trial was conducted with three groups. The study population included female breast cancer patients in Hamedan, of whom 45 were selected purposively and randomly assigned to schema therapy, short-term dynamic psychotherapy, and control groups (15 participants each). Both interventions were delivered in 10 sessions of 90 minutes. Data were collected using the Beck Depression Inventory-II (BDI-II) and Cohen’s Perceived Stress Scale (PSS) at three stages: pre-test, post-test, and a five-month follow-up. Data were analyzed using repeated measures ANOVA and Bonferroni and Tukey post-hoc tests in SPSS-27. The results of repeated measures ANOVA showed significant main effects of group, time, and group × time interaction for both depression and perceived stress (p &lt; .001). Bonferroni post-hoc tests indicated that both interventions significantly reduced depression and perceived stress compared with the control group (p &lt; .001). Tukey tests further revealed that schema therapy was more effective than short-term dynamic psychotherapy in reducing both variables (p &lt; .05). The findings suggest that both schema therapy and short-term dynamic psychotherapy can be considered effective interventions for reducing depression and perceived stress in breast cancer patients; however, schema therapy appears to provide stronger and more sustainable effects.</p> <p class="a" dir="RTL" style="line-height: 150%;"><span lang="AR-SA">هدف پژوهش حاضر بررسی و مقایسه اثربخشی طرحواره‌درمانی و درمان پویشی کوتاه‌مدت در کاهش نشانگان افسردگی و استرس ادراک‌شده بیماران مبتلا به سرطان سینه بود. پژوهش حاضر یک کارآزمایی بالینی تصادفی با سه گروه بود. جامعه آماری شامل بیماران زن مبتلا به سرطان سینه در شهر همدان بود که 45 نفر از آنان به روش هدفمند انتخاب و به‌طور تصادفی در سه گروه شامل طرحواره‌درمانی، درمان پویشی کوتاه‌مدت و کنترل (هر گروه 15 نفر) جایگزین شدند. هر دو مداخله در قالب 10 جلسه 90 دقیقه‌ای اجرا گردید. داده‌ها با استفاده از پرسشنامه افسردگی بک (</span><span dir="LTR">BDI-II</span><span lang="AR-SA">) و مقیاس استرس ادراک‌شده کوهن (</span><span dir="LTR">PSS</span><span lang="AR-SA">) در سه مرحله پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری پنج‌ماهه گردآوری شد. برای تحلیل داده‌ها از تحلیل واریانس با اندازه‌گیری‌های مکرر و آزمون‌های تعقیبی بونفرونی و توکی در نرم‌افزار </span><span dir="LTR">SPSS-27</span><span lang="AR-SA"> استفاده گردید. نتایج تحلیل واریانس با اندازه‌گیری‌های مکرر نشان داد که اثر اصلی گروه، زمان و تعامل گروه × زمان در هر دو متغیر افسردگی و استرس ادراک‌شده معنادار بود (</span><span dir="LTR">p &lt; .001</span><span lang="AR-SA">). آزمون تعقیبی بونفرونی نشان داد هر دو مداخله در مقایسه با گروه کنترل موجب کاهش معنادار افسردگی و استرس ادراک‌شده شدند (</span><span dir="LTR">p &lt; .001</span><span lang="AR-SA">). نتایج آزمون توکی نیز نشان داد طرحواره‌درمانی نسبت به درمان پویشی کوتاه‌مدت اثربخشی بیشتری در کاهش هر دو متغیر داشته است (</span><span dir="LTR">p &lt; .05</span><span lang="AR-SA">). یافته‌ها حاکی از آن است که هر دو رویکرد طرحواره‌درمانی و درمان پویشی کوتاه‌مدت می‌توانند به‌عنوان مداخلات مؤثر در کاهش افسردگی و استرس ادراک‌شده بیماران مبتلا به سرطان سینه مورد استفاده قرار گیرند، اما طرحواره‌درمانی از اثربخشی پایدارتر و بیشتری برخوردار است.</span></p> https://jhpbd.com/index.php/hpbd/article/download/71/66