ارائه مدل علی خودانگاره بر اساس خودشفقت‌ورزی با نقش میانجی ذهنی سازی در افراد دارای علایم اختلال شخصیت مرزی

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی برازش مدل علی خودانگاره بر اساس خودشفقت‌ورزی با نقش میانجی ذهنی‌سازی در افراد دارای علائم اختلال شخصیت مرزی بود. پژوهش حاضر از نوع توصیفی–همبستگی با رویکرد مدل‌یابی معادلات ساختاری بود و از نظر هدف، کاربردی محسوب می‌شود. جامعه آماری شامل کلیه افراد دارای علائم اختلال شخصیت مرزی مراجعه‌کننده به کلینیک‌های تخصصی روان‌شناسی و روان‌پزشکی شهر تهران در شش‌ماهه اول سال 1404 بود که تشخیص آنان بر اساس ملاک‌های DSM-5-TR توسط روان‌پزشک تأیید شده بود. نمونه‌ای شامل 200 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شد. ابزارهای گردآوری داده‌ها شامل پرسشنامه خودانگاره راجرز، مقیاس خودشفقت‌ورزی نف و پرسشنامه ذهنی‌سازی فوناگی و همکاران بود. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار AMOS و شاخص‌های برازندگی متداول تحلیل شدند. نتایج مدل‌یابی معادلات ساختاری نشان داد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوب برخوردار است (RMSEA=0.073؛ CFI=0.94؛ GFI=0.92). خودشفقت‌ورزی اثر مستقیم و معناداری بر خودانگاره داشت (β=0.81، P<0.001). همچنین خودشفقت‌ورزی اثر مثبت و معناداری بر ذهنی‌سازی نشان داد (β=0.69، P<0.001) و ذهنی‌سازی نیز به‌طور معناداری خودانگاره را پیش‌بینی کرد (β=0.71، P<0.001). تحلیل اثرات غیرمستقیم بیانگر نقش میانجی جزئی ذهنی‌سازی در رابطه بین خودشفقت‌ورزی و خودانگاره بود (P<0.05). یافته‌ها نشان می‌دهد که خودشفقت‌ورزی هم به‌طور مستقیم و هم از طریق تقویت ظرفیت ذهنی‌سازی، به بهبود خودانگاره در افراد دارای علائم اختلال شخصیت مرزی کمک می‌کند؛ بنابراین، توجه هم‌زمان به ارتقای شفقت به خود و ذهنی‌سازی در طراحی مداخلات درمانی می‌تواند به بهبود ساختار خود و کاهش آسیب‌های هیجانی این گروه منجر شود.