ساخت و اعتباریابی پرسش‌نامه انگیزه مشارکت در بازپروری خود در افراد مبتلا به اختلال مصرف مواد

چکیده

هدف: پژوهش حاضر با هدف ساخت و اعتباریابی پرسش‌نامه انگیزه مشارکت در بازپروری خود در افراد مبتلا به اختلال مصرف مواد انجام شد تا ابزاری بومی، معتبر و پایا برای سنجش این سازه در محیط‌های پژوهشی و درمانی فراهم شود. روش: این مطالعه از نوع توصیفی-پیمایشی بود. جامعه آماری شامل متخصصان و درمانگران حوزه اختلال مصرف مواد و نیز افراد مراجعه‌کننده به کلینیک‌های اختلال مصرف مواد شهر تهران بود که در حال بازپروری قرار داشتند. نمونه‌گیری به روش تصادفی طبقه‌ای نسبتی انجام شد و 200 نفر به‌عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش، پرسش‌نامه محقق‌ساخته انگیزه مشارکت در بازپروری بود که بر پایه هشت بُعد اصلی و 32 گویه تدوین شد. روایی محتوایی ابزار با شاخص‌های نسبت روایی محتوا (CVR) و شاخص روایی محتوا (CVI) بررسی شد. برای سنجش روایی سازه از شاخص کفایت نمونه‌گیری KMO، آزمون بارتلت و تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد. پایایی ابزار نیز با آلفای کرونباخ ارزیابی شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد میانگین CVI کل پرسش‌نامه 0.99 و مقادیر CVR همه گویه‌ها بالاتر از حد قابل قبول بود. ضریب آلفای کرونباخ کل پرسش‌نامه 0.981 به دست آمد که نشان‌دهنده همسانی درونی بسیار مطلوب ابزار است. مقدار KMO برابر با 0.931 و آزمون بارتلت معنادار بود. نتایج تحلیل عاملی تأییدی نیز ساختار هشت‌بعدی پرسش‌نامه را تأیید کرد و شاخص‌های برازش مدل در سطح مطلوب قرار داشت. نتیجه‌گیری: پرسش‌نامه انگیزه مشارکت در بازپروری خود از ویژگی‌های روان‌سنجی مطلوبی برخوردار است و می‌تواند به‌عنوان ابزاری معتبر و پایا برای سنجش انگیزه مشارکت در بازپروری افراد مبتلا به اختلال مصرف مواد در پژوهش‌ها و مداخلات بالینی مورد استفاده قرار گیرد.