اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر پریشانی روانشناختی و خودکارآمدی افراد مراجعه کننده به مراکز مشاوره‌

چکیده

پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان شناختی رفتاری بر پریشانی روانشناختی و خودکارآمدی افراد مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره‌ای شهر تهران انجام شد. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون همراه با گروه کنترل بود. جامعه آماری شامل افراد مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره‌ای شهر تهران در سال 1403 بود که از میان آنان 30 نفر به شیوه نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل (هر گروه 15 نفر) جایگزین شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه پریشانی روانشناختی کسلر (K-10) و پرسشنامه خودکارآمدی عمومی شرر بود. گروه آزمایش طی 8 جلسه 120 دقیقه‌ای تحت درمان شناختی رفتاری گروهی قرار گرفت، در حالی که گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. داده‌ها با استفاده از تحلیل کوواریانس مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که درمان شناختی رفتاری موجب کاهش معنادار پریشانی روانشناختی در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل شد (001/0 = P، 35/127 = F، 56/0 = Eta). همچنین، نتایج نشان داد که این مداخله باعث افزایش معنادار خودکارآمدی در افراد گروه آزمایش گردید (001/0 = P، 69/156 = F، 65/0 = Eta). میانگین نمرات پس‌آزمون در گروه آزمایش نسبت به پیش‌آزمون تغییرات چشمگیری را در هر دو متغیر نشان داد. بر اساس یافته‌های پژوهش، درمان شناختی رفتاری می‌تواند به عنوان روشی مؤثر در کاهش پریشانی روانشناختی و ارتقای خودکارآمدی افراد مراجعه‌کننده به مراکز مشاوره‌ای مورد استفاده قرار گیرد. این رویکرد با اصلاح افکار ناکارآمد، افزایش مهارت‌های مقابله‌ای و تقویت شناخت مثبت، موجب بهبود سلامت روان افراد می‌شود.